-----------------------------
Τι είναι ο μεταβολισμός και γιατί πρέπει να τον παρακολουθούμε με σχολαστικότητα;

Όλοι οι οργανισμοί, ανάμεσά τους και ο ανθρώπινος, για να διατηρηθούν στη ζωή και να επιτελέσουν τις διάφορες λειτουργίες τους μετατρέπουν την τροφή σε ενέργεια.

Αυτή η διαδικασία, με τη βοήθεια του οξυγόνου, γίνεται μέσα στα κύτταρα, δηλαδή σε κάποια οργανίδια που ονομάζονται μιτοχόνδρια και τα οποία αποτελούν στην ουσία το εργοστάσιο παραγωγής ενέργειας για τον ανθρώπινο οργανισμό.

Εκτός όμως από την ενέργεια παράγονται και κάποιες άλλες ουσίες, οι "ελεύθερες ρίζες οξυγόνου" (ΕΡΟ) που κατά κάποιο τρόπο είναι τα "καυσαέρια" αυτών των δραστηριοτήτων του οργανισμού μας και οι οποίες είναι ιδιαίτερα τοξικές αν συγκεντρωθούν σε μεγάλες ποσότητες στο σώμα μας.

Ο οργανισμός μας, προσπαθεί μέσω των αντιοξειδωτικών ουσιών, δηλαδή της φυσικής άμυνας που διαθέτει να απομακρύνει αυτά τα τοξικά κατάλοιπα.

Αν όμως ο οργανισμός δεν τα καταφέρει τότε οι ΕΡΟ καταστρέφουν, "κομματιάζουν" τα κύτταρά μας με αποτέλεσμα την εμφάνιση σοβαρών ασθενειών και παθολογικών καταστάσεων.

Υποστηρίζεται ότι αν ήταν δυνατό αμέσως μετά τη δημιουργία τους να αφαιρούνται από τον οργανισμό οι ελεύθερες ρίζες οξυγόνου δεν θα αρρωσταίναμε ούτε θα γερνούσαμε σχεδόν ποτέ.

Από τα παραπάνω προκύπτει ένα βασικό ερώτημα:

-Πως μπορούμε να παρακολουθούμε και να προστατεύουμε το μεταβολισμό μας ώστε να αποφεύγουμε ή να αντιμετωπίζουμε πιο αποτελεσματικά τις ασθένειες και τις υπόλοιπες δυσάρεστες καταστάσεις;

Απάντηση

Καταρχάς πρέπει να εκτιμηθεί εργαστηριακά με αιματολογικές εξετάσεις

1) ο αριθμός των τοξικών κατάλοιπων δηλαδή των ελεύθερων ριζών οξυγόνου (dROMs) και

2) το επίπεδο της άμυνας του οργανισμού δηλαδή των αντιοξειδωτικών ουσιών (BAP).

Στη συνέχεια έχοντας σαν βάση τα αποτελέσματα των εξετάσεων πρέπει να γίνεται η ταυτοποίηση του μεταβολικού προφίλ του εξεταζόμενου.

Μέσω των εξετάσεων, συνήθως βελτιώνονται εξαιρετικά πρώτον οι συνθήκες αντιμετώπισης των ασθενειών που ήδη έχουν εκδηλωθεί στον κάθε άνθρωπο και δεύτερον οι συνθήκες πρόληψης πολλών παθολογικών καταστάσεων.

Οι εξετάσεις αυτές, η ερμηνεία τους και η επακόλουθη καθοδήγηση πρέπει, σύμφωνα με τα παραπάνω, να γίνονται σε όλες τις ηλικίες τόσο στα παιδιά όσο και στους μεγάλους.

Ένα παράδειγμα που δείχνει χαρακτηριστικά τι σημαίνει η οξείδωση για το μεταβολισμό είναι αυτό με το μήλο: όταν αφήνουμε ένα καθαρισμένο μήλο για λίγη ώρα εκτεθειμένο στον αέρα τότε αυτό ‘’μαυρίζει’’ επειδή ‘’καταστρέφεται’’ από το οξυγόνο, δηλαδή τις ελεύθερες ρίζες οξυγόνου (ΕΡΟ).

Το ίδιο συμβαίνει σε κάθε κύτταρο του ανθρώπινου οργανισμού που ‘’βομβαρδίζεται’’ καθημερινά με περισσότερες από 10.000 ΕΡΟ. Αυτή είναι λοιπόν η οξείδωση.

Τα στοιχεία αντλήθηκαν από το βιβλίο "Μεταβολισμός και Οξείδωση, ένα από τα μυστικά της ζωής", Δρ Δημήτριος Ζ. Ψυρρόπουλος (τηλ: 6944-372-956), Εκδόσεις Copy City, Θεσσαλονίκη, 2012.

Στη σύγχρονη Ιατρική Μονάδα Μελέτης Μεταβολισμού και Οξείδωσης - MUMS παρακολουθείται ο μεταβολισμός και προσφέρεται πλήρης κάλυψη με οδηγίες και θεραπευτική – διατροφική καθοδήγηση (Θεσσαλονίκη, Κλεάνθους 16, τηλεφωνικό κέντρο επικοινωνίας – πληροφοριών - ραντεβού 2310 94 40 50).

Σε ‘’δύσκολες’’ περιπτώσεις διερευνάται και ο μοριακός μεταβολισμός των τριών βασικών συστατικών όλων των οργανισμών δηλαδή των πρωτεϊνών, των υδατανθράκων και των λιπιδίων (proteomics, glycomics, lipidomics).

Πληροφορίες:

-2310 94 40 50
-6983 85 78 23
-www.kardiologika.blogspot.com
-www.medecinalnature.blogspot.com
-www.mus-metabolism.blogspot.com
-e-mail:
metabolism.mums@gmail.com

Τετάρτη, 22 Αυγούστου 2012

Βιολογικά τρόφιμα: Τι είναι και κατά πόσο είναι απαραίτητα στη διατροφή!

 
 
 
 
Ζαγκανίκα Σοφία, MD

Είναι γεγονός πως οι διατροφικοί «εφιάλτες» και τα λεγόμενα διατροφικά σκάνδαλα γίνονται όλο και πιο συχνά και όλο πιο επικίνδυνα.

Βιολογικά τρόφιμα: Τι είναι και κατά πόσο είναι απαραίτητα στη διατροφή

Αφορούν πλέον όλο και περισσότερα τρόφιμα, από όλη τη διατροφική αλυσίδα, πράγμα που μας κάνει να φοβόμαστε οτιδήποτε πια τρώμε. Η ανησυχία του μέσου καταναλωτή πηγάζει τόσο από το φόβο για τα τρόφιμα που μας παρέχουν, όσο και από διάφορες, σύγχρονες τεχνολογικές εξελίξεις, με απροσδιόριστες ακόμα επιπτώσεις, όπως η γενετική τροποποίηση και η ακτινοβόληση των τροφίμων, και τον οδηγεί τελικά στο να ανησυχεί περισσότερο από παλιότερα για την ασφάλεια των τροφίμων και ταυτόχρονα στο να αναζητάει περισσότερη ενημέρωση για τις μεθόδους παραγωγής, εναλλακτικών και πιο ασφαλών τροφίμων.

Στα πλαίσια αυτής της γενικότερης ευαισθησίας αλλά και ανησυχίας, η βιολογική παραγωγή τροφίμων, που κάποτε εξυπηρετούσε και απευθυνόταν σε μία περιορισμένη αγορά, έχει αρχίσει και στη χώρα μας να αφορά όλο και περισσότερους καταναλωτές, προσφέροντας πολλά διαφορετικά βιολογικά προϊόντα.Με τον όρο «βιολογικά προϊόντα ή τρόφιμα» αναφερόμαστε σε τρόφιμα που προκύπτουν μέσα από μεθόδους και διαδικασίες βιολογικής ή οργανικής παραγωγής και τα οποία παράγονται σύμφωνα με τις απαιτήσεις του Κανονισμού Ε.Ο.Κ. 2092/91.

Τα βιολογικά προϊόντα προκύπτουν μέσα από καλλιέργεια όπου απαγορεύεται αυστηρά η χρήση κάθε χημικού φυτοφαρμάκου – λιπάσματος και ορμόνης. Αυτή η μορφή βιολογικής παραγωγής -γεωργίας ή κτηνοτροφίας- στηρίζεται σε φυσικές και όχι χημικές διεργασίες, και στην αποφυγή της χρησιμοποίησης χημικών (π.χ. λιπασμάτων, φαρμάκων, ορμονών) ή άλλων προστατευτικών προϊόντων, που συνήθως χρησιμοποιούνται για την αντιμετώπιση ασθενειών και μικροοργανισμών. Για τα βιολογικά προϊόντα υπάρχουν κάποια προκαθορισμένα χαρακτηριστικά: πρέπει να είναι συσκευασμένα και να φέρουν ένδειξη «προϊόντα βιολογικής γεωργίας», να πωλούνται μόνο στην εποχή τους. Πρέπει να διευκρινίσουμε βέβαια πως προϊόντα που πωλούνται χύμα, από τον ίδιο τον παραγωγό, δεν είναι πάντα βιολογικά, εκτός και αν φέρουν η ένδειξη ότι αποτελούν προϊόντα βιολογικής γεωργίας.

Η βιολογική γεωργία ευνοεί τις ανανεώσιμες πηγές και την ανακύκλωση επιστρέφοντας στο έδαφος τα θρεπτικά συστατικά που βρίσκονται στα κατάλοιπα. Έτσι η βιολογική γεωργία οδηγεί στην παραγωγή καλύτερων φρούτων και οπωροκηπευτικών προϊόντων, αλλά και στην φυσική ισορροπία και τη υψηλότερη γονιμότητα του εδάφους, στη διατήρηση των οικοσυστημάτων και στη μείωση της ρύπανσης. Αντίστοιχα στη βιολογική κτηνοτροφία, όπου απαγορεύεται η γενετική τροποποίηση και η χρήση ουσιών που ευνοούν την ανάπτυξη ή τροποποίηση του κύκλου αναπαραγωγής των ζωών, διασφαλίζεται η καλύτερη διαβίωση και ανάπτυξη των ζώων, με τη χρησιμοποίηση φυσικών ζωοτροφών.


Τα προϊόντα βιολογικής γεωργίας και κτηνοτροφίας, σύμφωνα με τους κανονισμούς της Ευρωπαϊκής Νομοθεσίας, πρέπει να φέρουν ειδική σήμανση, η οποία να αναφέρεται στο βιολογικό τρόπο παραγωγής τους. Η σήμανση πρέπει να δίνει στοιχεία για την επιχείρηση που τα παράγουν και είναι υπεύθυνη για τη συσκευασία και την εμπορία τους, αλλά και τον κωδικό πιστοποίησης, το όνομα του υπεύθυνου φορέα πιστοποίησης και ασφαλώς την ένδειξη "προϊόν βιολογικής γεωργίας".

Για να υπάρχει η προστασία αλλά και η ασφάλεια του καταναλωτή, θα πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα ιχνηλασιμότητας, με την οποία ο φορέας πιστοποίησης να είναι σε θέση να ελέγξει την προέλευση ενός προϊόντος με την ειδική σήμανση, και με τον τρόπο αυτό να διασφαλίζεται η τήρηση του κανονισμού Ε.Ε 2092/91 σε όλες τις διαδικασίες από την παραγωγή ως και την τελική διάθεση του προϊόντος στην αγορά. Η αντιμετώπιση των ασθενειών και των επιζήμιων οργανισμών (εντόμων, ζιζανίων) γίνεται με επιλογή των κατάλληλων ειδών και ποικιλιών, καταστροφή παθογόνων μικροοργανισμών. Αντίστοιχα, τα προϊόντα βιολογικής κτηνοτροφίας προέρχονται από ζώα που τρέφονται με πιστοποιημένες τροφές βιολογικής γεωργίας, μεγαλώνουν κάτω από καλύτερες συνθήκες, με χρήση φυσικών βοσκοτόπων με αραιή βόσκηση, κάτι που προστατεύει το περιβάλλον από την ανεξέλεγκτη διάθεση των κτηνοτροφικών αποβλήτων.

Υπάρχει μια μεγάλη ποικιλία από βιολογικά προϊόντα, που απευθύνονται σε όλες τις ηλικίες. Έτσι, υπάρχουν οπωροκηπευτικά, κρέας και γαλακτοκομικά προϊόντα, ψωμί και προϊόντα ζύμης και δημητριακών όπως ζυμαρικά, μπισκότα, φρυγανιές, παιδικά τρόφιμα και επιδόρπια. Τα τρόφιμα που παράγονται με βιολογικές μεθόδους είναι ασφαλώς ακριβότερα από τα συμβατικά παραγόμενα τρόφιμα. Λόγω όμως όλων των προβλημάτων, που έχουν προκύψει τα τελευταία χρόνια με διάφορα τρόφιμα, όλο και περισσότεροι καταναλωτές τελικά αποφασίζουν να πληρώσουν περισσότερα, έτσι ώστε να διασφαλίσουν την ασφάλεια των τροφίμων και την ποιότητα.

Το θέμα βέβαια που προκύπτει είναι κατά πόσο τα βιολογικά τρόφιμα υπερτερούν σε διατροφική αξία ή όχι των συμβατικών. Τα λαχανικά και φρούτα βιολογικής γεωργίας έχουν μεγαλύτερη περιεκτικότητα, σε ποσοστό επί ξηρού, από τα συμβατικά, τα οποία είναι αναλογικά πιο πλούσια σε νερό - στοιχείο που δείχνει πως αγοράζουμε τελικά περισσότερο ουσία και λιγότερο νερό.

Ο καταναλωτής ακόμα είναι σίγουρος πως αγοράζοντας κάποιο βιολογικό τρόφιμο, θα καταναλώσει ένα προϊόν γεωργίας ή κτηνοτροφίας, υψηλής διατροφικής αξίας. Τα τρόφιμα αυτά περιέχουν μεγάλες συγκεντρώσεις βιταμινών, ιχνοστοιχείων, αλάτων, αιθέρων ελαίων και σακχάρων, χωρίς όμως την προσθήκη χημικών ουσιών και καταλοίπων. Πιο συγκεκριμένα τα βιολογικά τρόφιμα έχουν συχνά μεγαλύτερη περιεκτικότητα από τα συμβατικά σε συγκεκριμένες βιταμίνες όπως είναι η βιταμίνη C, αλλά και σε κάποια από τα απαραίτητα ανόργανα στοιχεία όπως είναι το ασβέστιο, το μαγνήσιο, ο σίδηρος και το χρώμιο. Παράλληλα τα βιολογικά γεωργικά προϊόντα είναι πλούσια σε πολύτιμες ουσίες όπως αντιοξειδωτικές ουσίες (λυκοπένιο, πολυφαινόλες, φλαβονοειδή) και προσφέρουν πρωτεΐνη υψηλότερης βιολογικής αξίας.

Είναι λοιπόν γενικά αποδεκτό (από διάφορες μελέτες και έρευνες), πως η θρεπτική αξία των βιολογικών και συμβατικών προϊόντωνσε γενικές γραμμές δεν παρουσιάζει σημαντικές διαφορές. Ο καταναλωτής μπορεί δηλαδή να καλύψει ικανοποιητικά τις ανάγκες του σε θρεπτικά συστατικά καταναλώνοντας τόσο τα προϊόντα βιολογικής γεωργίας, όσο και τα προϊόντα συμβατικής γεωργίας. Απλώς τα θρεπτικά συστατικά που παρέχει ένα προϊόν βιολογικής γεωργίας μπορεί να προσληφθούν στο ακέραιο, χωρίς την αντίστοιχη πρόσληψη χημικών καταλοίπων και ταυτόχρονα παρουσιάζουν μειωμένη συγκέντρωση νιτρικών αλάτων, συστατικά των οποίων η αυξημένη πρόσληψη έχει συσχετιστεί με την εμφάνιση καρκίνου του στομάχου. Ένα μεγάλο ποσοστό (περίπου 70%) των νιτρικών ιόντων που προσλαμβάνει ο μέσος καταναλωτής, προέρχεται από τρόφιμα όπως τα λαχανικά, ενώ σημαντική ποσότητα προέρχεται και από το νερό.

Δεν πρέπει βέβαια να παραβλέπουμε πως οι θερμίδες, οι πρωτεΐνες, οι υδατάνθρακες και τα άλλα θρεπτικά συστατικά εξαρτώνται από το έδαφος, την περιοχή και το κλίμα.

Πηγές: www.medecinalnature.blogspot.gr (Δρ Δημήτριος Ψυρρόπουλος)