-----------------------------
Τι είναι ο μεταβολισμός και γιατί πρέπει να τον παρακολουθούμε με σχολαστικότητα;

Όλοι οι οργανισμοί, ανάμεσά τους και ο ανθρώπινος, για να διατηρηθούν στη ζωή και να επιτελέσουν τις διάφορες λειτουργίες τους μετατρέπουν την τροφή σε ενέργεια.

Αυτή η διαδικασία, με τη βοήθεια του οξυγόνου, γίνεται μέσα στα κύτταρα, δηλαδή σε κάποια οργανίδια που ονομάζονται μιτοχόνδρια και τα οποία αποτελούν στην ουσία το εργοστάσιο παραγωγής ενέργειας για τον ανθρώπινο οργανισμό.

Εκτός όμως από την ενέργεια παράγονται και κάποιες άλλες ουσίες, οι "ελεύθερες ρίζες οξυγόνου" (ΕΡΟ) που κατά κάποιο τρόπο είναι τα "καυσαέρια" αυτών των δραστηριοτήτων του οργανισμού μας και οι οποίες είναι ιδιαίτερα τοξικές αν συγκεντρωθούν σε μεγάλες ποσότητες στο σώμα μας.

Ο οργανισμός μας, προσπαθεί μέσω των αντιοξειδωτικών ουσιών, δηλαδή της φυσικής άμυνας που διαθέτει να απομακρύνει αυτά τα τοξικά κατάλοιπα.

Αν όμως ο οργανισμός δεν τα καταφέρει τότε οι ΕΡΟ καταστρέφουν, "κομματιάζουν" τα κύτταρά μας με αποτέλεσμα την εμφάνιση σοβαρών ασθενειών και παθολογικών καταστάσεων.

Υποστηρίζεται ότι αν ήταν δυνατό αμέσως μετά τη δημιουργία τους να αφαιρούνται από τον οργανισμό οι ελεύθερες ρίζες οξυγόνου δεν θα αρρωσταίναμε ούτε θα γερνούσαμε σχεδόν ποτέ.

Από τα παραπάνω προκύπτει ένα βασικό ερώτημα:

-Πως μπορούμε να παρακολουθούμε και να προστατεύουμε το μεταβολισμό μας ώστε να αποφεύγουμε ή να αντιμετωπίζουμε πιο αποτελεσματικά τις ασθένειες και τις υπόλοιπες δυσάρεστες καταστάσεις;

Απάντηση

Καταρχάς πρέπει να εκτιμηθεί εργαστηριακά με αιματολογικές εξετάσεις

1) ο αριθμός των τοξικών κατάλοιπων δηλαδή των ελεύθερων ριζών οξυγόνου (dROMs) και

2) το επίπεδο της άμυνας του οργανισμού δηλαδή των αντιοξειδωτικών ουσιών (BAP).

Στη συνέχεια έχοντας σαν βάση τα αποτελέσματα των εξετάσεων πρέπει να γίνεται η ταυτοποίηση του μεταβολικού προφίλ του εξεταζόμενου.

Μέσω των εξετάσεων, συνήθως βελτιώνονται εξαιρετικά πρώτον οι συνθήκες αντιμετώπισης των ασθενειών που ήδη έχουν εκδηλωθεί στον κάθε άνθρωπο και δεύτερον οι συνθήκες πρόληψης πολλών παθολογικών καταστάσεων.

Οι εξετάσεις αυτές, η ερμηνεία τους και η επακόλουθη καθοδήγηση πρέπει, σύμφωνα με τα παραπάνω, να γίνονται σε όλες τις ηλικίες τόσο στα παιδιά όσο και στους μεγάλους.

Ένα παράδειγμα που δείχνει χαρακτηριστικά τι σημαίνει η οξείδωση για το μεταβολισμό είναι αυτό με το μήλο: όταν αφήνουμε ένα καθαρισμένο μήλο για λίγη ώρα εκτεθειμένο στον αέρα τότε αυτό ‘’μαυρίζει’’ επειδή ‘’καταστρέφεται’’ από το οξυγόνο, δηλαδή τις ελεύθερες ρίζες οξυγόνου (ΕΡΟ).

Το ίδιο συμβαίνει σε κάθε κύτταρο του ανθρώπινου οργανισμού που ‘’βομβαρδίζεται’’ καθημερινά με περισσότερες από 10.000 ΕΡΟ. Αυτή είναι λοιπόν η οξείδωση.

Τα στοιχεία αντλήθηκαν από το βιβλίο "Μεταβολισμός και Οξείδωση, ένα από τα μυστικά της ζωής", Δρ Δημήτριος Ζ. Ψυρρόπουλος (τηλ: 6944-372-956), Εκδόσεις Copy City, Θεσσαλονίκη, 2012.

Στη σύγχρονη Ιατρική Μονάδα Μελέτης Μεταβολισμού και Οξείδωσης - MUMS παρακολουθείται ο μεταβολισμός και προσφέρεται πλήρης κάλυψη με οδηγίες και θεραπευτική – διατροφική καθοδήγηση (Θεσσαλονίκη, Κλεάνθους 16, τηλεφωνικό κέντρο επικοινωνίας – πληροφοριών - ραντεβού 2310 94 40 50).

Σε ‘’δύσκολες’’ περιπτώσεις διερευνάται και ο μοριακός μεταβολισμός των τριών βασικών συστατικών όλων των οργανισμών δηλαδή των πρωτεϊνών, των υδατανθράκων και των λιπιδίων (proteomics, glycomics, lipidomics).

Πληροφορίες:

-2310 94 40 50
-6983 85 78 23
-www.kardiologika.blogspot.com
-www.medecinalnature.blogspot.com
-www.mus-metabolism.blogspot.com
-e-mail:
metabolism.mums@gmail.com

Παρασκευή, 14 Σεπτεμβρίου 2012

10 διατροφικές προτάσεις για ... αθλητές ...!

 

Ζαγκανίκα Σοφία, MD
 
10 τροφές για τον αθλητή

Δημητριακά ολικής άλεσης

Ιδανικά για πρωινό αλλά και ως επιλογή κατά τη διάρκεια της ημέρας. Πλούσια σε υδατάνθρακες και φυτικές ίνες προάγουν το αίσθημα πληρότητας και συμβάλλουν στον έλεγχο του σωματικού βάρους. Παράλληλα, περιέχουν βιταμίνες του συμπλέγματος Β, μέταλλα και ιχνοστοιχεία που προσδίδουν στον οργανισμό την απαιτούμενη ενέργεια για να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις των έντονων προπονήσεων. Συνδυάστε τα με φρούτα, ξηρούς καρπούς και βέβαια με την επόμενη υπέροχη επιλογή.

Γάλα / γαλακτοκομικά

Και τα δύο πηγές ασβεστίου και πρωτεΐνης για γερά οστά και μυϊκό σύστημα, μπορούν να καταναλωθούν μετά το τέλος της κάθε προπόνησης. Επιπρόσθετα, το γιαούρτι περιέχει 'καλά' βακτήρια που προφυλάσσουν από διάφορα παθογόνα βακτήρια και συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του εντέρου. Χτυπήστε λοιπόν στο μπλέντερ γάλα ή γιαούρτι, το φρούτο που σας αρέσει, μερικά παγάκια και πιείτε ένα απολαυστικότατο και ταυτόχρονα υγιεινότατο μιλκ σέικ!

Μπρόκολο

Εξαιρετικά πλούσιο σε θρεπτικά συστατικά, όπως οι βιταμίνες A, B1 και η β-καροτίνη, καθώς και σε φυλλικό οξύ, μαγνήσιο, ασβέστιο και κάλιο. Το μπρόκολο περιέχει ακόμα, σε μικρότερη βέβαια ποσότητα, σχεδόν όλα τα ιχνοστοιχεία και τις βιταμίνες! Επιδημιολογικές μελέτες έχουν δείξει ότι το μπρόκολο σχετίζεται με την πρόληψη διάφορων τύπων καρκίνου, όπως ο καρκίνος του μαστού, του στομάχου, του παχέως εντέρου, του προστάτη και του πνεύμονα. Πέρα από την αντικαρκινική του δράση, είναι πλούσιο σε βιταμίνη C, που ισχυροποιεί το ανοσοποιητικό σύστημα, ενώ η αντιοξειδωτική της δράση βοηθά στην ταχύτερη επαναφορά του καταπονημένου από τις έντονες προπονήσεις μυοσκελετικού συστήματος. Τέλος, μια χρήσιμη συμβουλή: αποφύγετε να μαγειρέψετε το μπρόκολο για μεγάλο χρονικό διάστημα και σε πολύ υψηλή θερμοκρασία διότι θα χαθούν πολύτιμες θρεπτικές του ουσίες.

Πολύχρωμες σαλάτες

Αποτελούν μία εύκολη και πρακτική επιλογή. Απαραίτητη στο αθλητικό διαιτολόγιο, μιας και μπορεί να καλύψει τις ημερήσιες ανάγκες σε όλα τα μικροθρεπτικά συστατικά, αντιοξειδωτικά και βιταμίνες.

Ζυμαρικά

Και βέβαια δεν θα έλειπαν από το ψώνια σας τα ζυμαρικά, διότι είναι αυτά που αποτελούν την πιο σημαντική ενεργειακή πηγή κατά την έντονη άσκηση και την προπόνησή σας. Ο απαραίτητος υδατάνθρακας βοηθά στην πλήρωση των αποθηκών γλυκογόνου και στη βελτίωση της απόδοσής σας. Δοκιμάστε επίσης τα ζυμαρικά ολικής άλεσης που είναι χαμηλότερου γλυκαιμικού δείκτη, περιέχουν περισσότερες φυτικές ίνες και extra βιταμίνη Β, ενισχύοντας τις ενεργειακές σας ανάγκες.

Αυγά

Η εποχή που τα αυγά ήταν συνώνυμο της χοληστερίνης έχει πλέον περάσει. Μέσα από επιστημονικές μελέτες φαίνεται ότι περισσότερο κινδυνεύουν από καρδιαγγειακές παθήσεις όσοι αποφεύγουν τα αυγά παρά αυτοί που τα προτιμούν. Άλλωστε το αυγό, καλύπτει το 5-10% των ημερήσιων αναγκών σε πρωτεΐνη, παρέχοντας όλα εκείνα τα απαραίτητα αμινοξέα που χρειάζονται οι καταπονημένοι μυς για να επανέλθουν στο φυσιολογικό. Επίσης, μεταξύ άλλων περιέχει βιταμίνη Κ, για υγιή οστά και χολίνη, που ενισχύει τη μνήμη και προφυλάσσει το συκώτι από την υπερβολική συσσώρευση λίπους. Προσθέστε λοιπόν στη διατροφή σας αυγά…βραστά, ομελέτα και πιο σπάνια, ακόμα και τηγανιτά! Προσοχή όμως μην το παρακάνετε, 'πάν μέτρον άριστον'.

Κοτόπουλο

Καθώς οι αθλητές έχουν ιδιαίτερα αυξημένες απαιτήσεις σε πρωτεΐνη, το κοτόπουλο αποτελεί μία πολύ καλή και χαμηλή σε λιπαρά επιλογή. Περιέχει επίσης σελήνιο, χρήσιμο στοιχείο για την αντιοξειδωτική του δράση καθώς και νιασίνη, βιταμίνη του συμπλέγματος Β, που ρυθμίζει την απελευθέρωση ενέργειας από τα λίπη, τις πρωτεΐνες και τους υδατάνθρακες κατά την άσκηση.

Ψάρια

Μικρά, μεγάλα, βραστά, ψητά, πλούσια σε πρωτεΐνη και ψευδάργυρο, πρέπει να περιλαμβάνονται στο εβδομαδιαίο διατροφικό μας πλάνο. Προτιμήστε ψάρια πλούσια σε ω-3 λιπαρά οξέα, όπως σαρδέλες, τόνο, σολομό, που μειώνουν τον κίνδυνο καρδιαγγειακών νοσημάτων και θωρακίζουν την υγεία.

Ξηροί καρποί

Καταναλώστε τους πριν, κατά τη διάρκεια και μετά το τέλος της προπόνησης, τουλάχιστον 3 με 5 φορές την εβδομάδα. Ιδανικά σνακ, τα φουντούκια, τα καρύδια και κυρίως τα αμύγδαλα είναι πλούσια σε πρωτεΐνη, ακόρεστες λιπαρές ουσίες και βιταμίνη Ε. Μειώνουν τα επίπεδα χοληστερόλης στο αίμα, φημίζονται για την αντιοξειδωτική τους δράση, ενώ φαίνεται να προστατεύουν και από διάφορες μορφές καρκίνου.

Μαύρη σοκολάτα

Μπορεί ως αθλητές να στοχεύετε σε χαμηλά ποσοστά σωματικού λίπους και να αποφεύγετε επισταμένως κάθε γλυκό πειρασμό, ωστόσο η κατανάλωση σοκολάτας και ειδικότερα μαύρης φαίνεται να έχει πολλά οφέλη. Πλούσια σε κακάο και σε αντιοξειδωτικές ουσίες ονόματι φλαβονοειδή, μειώνει τον κίνδυνο καρδιακής προσβολής και εγκεφαλικών επεισοδίων, βελτιώνει τα επίπεδα της γλυκόζης στο αίμα και μειώνει την κακή χοληστερόλη LDL. Σε περίπτωση λοιπόν λιγούρας προτιμήστε μαύρη σοκολάτα και απολαύστε τη χωρίς τύψεις και ενοχές!

Πηγές: www.medecinalnature.blogspot.gr (Δρ Δημήτριος Ψυρρόπουλος)